Είδαμε την παράσταση Πολίτες β κατηγορίας σε σκηνοθεσία Τζένης Κόλλια

 

Πρόκειται για το έργο The freedom of the city του Ιρλανδού Brian Friel,  γραμμένο το 1973. Βρισκόμαστε στο Ντέρυ της Βόρειας Ιρλανδίας, το 1970, και παρακολουθούμε τρεις πολίτες, διαδηλωτές υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι οποίοι, στη προσπάθεια τους να ξεφύγουν από τις επιθέσεις των Βρετανικών δυνάμεων ασφαλείας,  βρέθηκαν κατά λάθος στο Δημαρχείο.

Η παρουσία τους εκεί εκλαμβάνεται ως κατάληψη του χώρου και στη προσπάθεια τους να παραδοθούν, εκτελούνται. Στο δικαστήριο που ακολουθεί οι Βρετανικές δυνάμεις ασφαλείας , θεωρούνται ότι έπραξαν καλώς και δεν φέρουν καμία ευθύνη.

Το έργο παρουσιάζεται ως διαδοχικά στιγμιότυπα από τη δίκη, την δημοσιογραφική κάλυψη κατά τη διάρκεια των γεγονότων και από τις τελευταίες ώρες των τριών ατόμων στο Δημαρχείο.

 Και εδώ ερχόμαστε στη σκηνοθετική προσέγγιση της παράστασης. Η πρόθεση του συγγραφέα να
δείξει πως αυτοί οι τρεις πολίτες,  βρισκόμενοι ξαφνικά σε ένα περιβάλλον πολυτέλειας (το γραφείο του Δημάρχου έχει ακριβά έπιπλα και εξαιρετική κάβα ποτών), παλεύουν με τις ταυτότητες τους και τις κοινωνικές δυνάμεις, με χιούμορ και βαθιά λύπη, κάπου χάνεται. Όπως χάνεται και η πρόθεση του συγγραφέα να αναδείξει την περιπλοκότητα των προσωπικών εμπειριών εν μέσω συλλογικής σύγκρουσης.

Η σημαντικότητα του έργου έγκειται όχι μόνο στο ιστορικό του περιεχόμενο αλλά και στη βαθιά και πλούσια ανάπτυξη των χαρακτήρων και της ανθρωπιάς, απέναντι στη κοινωνική καταπίεση. Κάτι που σκηνοθετικά παραβλέφθηκε και άφησε τους ηθοποιούς χωρίς βάθος και απρόσιτους στους θεατές. Η ζωή τους, η βιοπάλη τους, οι πόθοι και τα όνειρα τους, παρέμειναν ανείπωτα.

 Οι ρόλοι των δημοσιογράφων, ανακριτών, μαρτύρων δυστυχώς δεν έπεισαν και η εκφορά του λόγου, καθώς και ο ίδιος ο λόγος, θύμιζαν ομιλίες αρχηγών πολιτικών κομμάτων. Διδακτικές, υπεραπλουστευτικές, στερεοτυπικές.

Ανδρομάχη Καραγιαννίδου